Cyclorefractie

Wat is een cyclorefractie?

Een cyclorefractie is een oogmeting door de optometrist, orthoptist of oogarts, waarbij de ogen vooraf door middel van druppels volledig ontspannen worden.

Onder normale omstandigheden kijkt een ogenpaar zonder overmatige inspanning veraf. Om dichtbij te lezen, computerwerk te doen enzovoort, gaan de ogen zich instellen — dit noemen we accommoderen. Wanneer men op het punt staat dat er een bril voor veraf en/of dichtbij nodig is, kan dit door extra te accommoderen worden verdoezeld. Even extra inspanning leveren geeft weinig problemen, maar duurt deze situatie weken, maanden of langer, dan treedt er snel een verkramping van de oogspieren op.

De oogmeting met cyclodruppels is bedoeld om deze verkramping te doorbreken. De ogen komen met deze druppels in een volledige ruststand, waardoor onjuistheden in de oogmeting door verkramping en overmatige inspanning worden voorkomen.

Wanneer is een cyclorefractie nodig?

De OVN, NVVO en het NOG zijn in 2013 overeengekomen dat gezonde kinderen vanaf 8 jaar door een optometrist beoordeeld kunnen worden, met de voorwaarde dat ten minste éénmaal cycloplegie plaatsvindt bij kinderen tot 10 jaar.

Bij veel inspanning — vooral op korte afstand bij langdurig dichtbijwerk, computerwerk, lezen of priegelwerk — kunnen de ogen gaan verkrampen. Dit gebeurt niet van de ene op de andere dag, maar er kunnen soms maanden overheen gaan voordat er klachten ontstaan. Ook intensief studeren, bij examentijd en stress kan deze verkramping veroorzaken.

Wanneer de onderliggende oorzaak niet grondig wordt onderzocht en er simpelweg een bril of contactlenzen worden voorgeschreven, lijken de problemen tijdelijk opgelost, maar keren de klachten al snel terug.

Klachten die aanleiding kunnen zijn

• Veel hoofdpijnklachten, vooral naar het einde van de dag
• Meer klachten na langdurig lezen, computer- of tabletgebruik
• Leesbril noodzakelijk op jonge leeftijd
• Telkens sterker wordende (min)bril voor veraf — zie ook myopie controle bij kinderen
• Vermoeidheidsklachten en soms dubbelzien

Hoe verloopt de cyclometing?

Na een grondige inspectie van de ogen worden beide ogen gedruppeld. Het effect van deze druppel is dat binnen enkele minuten de ogen zich gaan ontspannen en de pupillen wijd worden. Het accommodatievermogen — het mechanisme waarmee het oog kan instellen van veraf naar dichtbij — wordt volledig in ruststand gezet.

Wanneer het volledige effect is bereikt, zijn de oogspieren volledig ontspannen en de pupillen wijd open. Dan kan de oogmeting beginnen. Soms is het nodig dat de ogen over een langere periode gedruppeld moeten worden om een volledig effect te bereiken.

Risico's en bijwerkingen

Bijwerkingen van de cyclodruppels kunnen zijn: toename van de polsfrequentie, hartkloppingen, temperatuurstijging, hallucinaties en een droge mond (door tijdelijke afname speekselsecretie). Om deze bijwerkingen zoveel mogelijk te voorkomen, houdt u de traanbuisjes drie minuten dicht na het druppelen.

Let op: Een cyclometing wordt niet verricht tijdens zwangerschap.

Na gebruik van de druppel volgt een extra controle na 30 minuten om mogelijke bijwerkingen uit te sluiten. De druppel werkt enkele uren tot soms wel enkele dagen. Door de wijde pupil houdt u nog enige tijd last van wazig zicht en overgevoeligheid voor licht.

Alternatieven voor cyclodruppels

Zijn cyclodruppels geen optie en kan de meting niet uitgesteld worden? Er zijn alternatieven — misschien wat minder effectief, maar zeker de moeite waard:

• Wanneer er zorgvuldig en rustig een oogmeting wordt gedaan, zal het ogenpaar ook ontspannen — misschien zijn er meerdere metingen nodig
• Het dragen van een lichte (plus) overcorrectie met lenzen of een bril werkt ontspannend op de sterkte van het oog

Deze opties kosten meer tijd maar zijn zeker te overwegen in plaats van cyclodruppels.

Belangrijk — voorbereiding

• Draagt u vormstabiele of zachte contactlenzen? U kunt met de lenzen in op controle komen, maar na afloop is het beter uw (reserve)bril op te zetten. Neem uw lenshouder mee
• U kunt op de terugreis niet zelfstandig aan het verkeer deelnemen — breng iemand mee
• Door de grote pupilopeningen heeft u meer hinder van zonlicht — een zonnebril, pet met klep of hoed helpt u

Kosten

De kosten verbonden aan een cyclo-oogmeting vindt u in de prijslijst. Bij het maken van een afspraak ziet u de kosten direct.